Việc rà soát, sắp xếp tổ dân phố đang trở thành nhiệm vụ quan trọng tại nhiều địa phương của Thủ đô. Ảnh: Hà Lan
Sắp xếp tổ dân phố, yêu cầu từ thực tiễn phát triển đô thị
Trong quá trình đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, xây dựng mô hình chính quyền địa phương hai cấp theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, việc rà soát, sắp xếp tổ dân phố đang trở thành nhiệm vụ quan trọng tại nhiều địa phương của Thủ đô. Đối với phường Yên Sở, đây là yêu cầu mang tính tất yếu, xuất phát từ thực tiễn phát triển mạnh mẽ của địa bàn.
Tổ dân phố là cấp gần dân nhất, sát dân nhất; là cầu nối trực tiếp giữa cấp ủy, chính quyền, MTTQ, các đoàn thể với từng hộ gia đình và người dân. Thông qua tổ dân phố, các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước được triển khai đến cơ sở; đồng thời tâm tư, nguyện vọng, kiến nghị của người dân cũng được tiếp nhận, tổng hợp để chính quyền xem xét, giải quyết kịp thời.
Phường Yên Sở hiện có 10.357 hộ dân với 34.957 nhân khẩu, là địa bàn có tốc độ đô thị hóa nhanh, với sự đan xen giữa khu dân cư truyền thống và các khu đô thị hiện đại, chung cư cao tầng như khu vực Pháp Vân, Tứ Hiệp, Rose Town, Phương Đông… Sự gia tăng dân số cơ học, cùng với phát triển thương mại, dịch vụ, logistics và hạ tầng đô thị, khiến yêu cầu quản lý cư trú, bảo đảm an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy, vệ sinh môi trường và cung ứng dịch vụ công ngày càng cao.
Trong bối cảnh đó, nếu một số tổ dân phố có quy mô quá nhỏ, địa bàn chưa liền mạch hoặc chưa phù hợp với biến động dân cư thì công tác quản lý, tuyên truyền, vận động và phục vụ nhân dân sẽ gặp nhiều khó khăn. Ngược lại, những khu đô thị mới, chung cư đông dân cư nhưng chưa có mô hình quản lý phù hợp cũng dễ phát sinh bất cập trong quản trị đô thị.
Đối với phường Yên Sở, việc rà soát, sắp xếp tổ dân phố là yêu cầu mang tính tất yếu, xuất phát từ thực tiễn phát triển mạnh mẽ của địa bàn.
Theo phương án dự kiến, phường Yên Sở sẽ thực hiện sắp xếp một số tổ dân phố để hình thành các đơn vị mới có quy mô phù hợp hơn. Trong đó, tổ dân phố số 1 và số 4 dự kiến sáp nhập thành Tứ Hiệp 1; tổ dân phố số 2 và số 5 dự kiến sáp nhập thành Tứ Hiệp 2; các tổ dân phố số 9, 15 và 16 dự kiến được sắp xếp thành các tổ dân phố Hưng Phúc. Đồng thời, phường cũng nghiên cứu thành lập thêm tổ dân phố mới tại các khu chung cư đông dân như Rose Town và Phương Đông.
Dân chủ, công khai, tạo đồng thuận trong nhân dân
Khẳng định về chủ trương này, Phó Chủ tịch UBND phường Yên Sở Trần Thanh Nga nhấn mạnh: “Việc sắp xếp tổ dân phố được triển khai trên tinh thần thận trọng, đúng quy định pháp luật, công khai, minh bạch và đặt sự đồng thuận của người dân lên hàng đầu. Mục tiêu cao nhất là nâng cao hiệu quả quản lý, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân”.
Việc sắp xếp tổ dân phố không phải là xóa bỏ cộng đồng dân cư, càng không làm mất đi bản sắc văn hóa, tình làng nghĩa xóm hay truyền thống của các khu dân cư lâu đời trên địa bàn Yên Sở. Đây đơn thuần là việc tổ chức lại đơn vị dân cư cho phù hợp với quy mô dân số, địa bàn và yêu cầu quản lý mới.
Phường Yên Sở kỳ vọng việc sắp xếp tổ dân phố sẽ góp phần xây dựng một cộng đồng dân cư ổn định, văn minh.
“Những giá trị truyền thống, các phong trào văn hóa, tinh thần đoàn kết cộng đồng vẫn tiếp tục được giữ gìn và phát huy. Khi tổ dân phố được tổ chức hợp lý hơn, chính quyền sẽ nắm tình hình sát hơn, giải quyết công việc nhanh hơn, phục vụ người dân tốt hơn”, bà Trần Thanh Nga khẳng định.
Nguyên tắc xuyên suốt trong quá trình triển khai là đúng pháp luật, dân chủ, công khai, minh bạch, thận trọng và tôn trọng ý kiến chính đáng của nhân dân. Mọi phương án đều được xây dựng trên cơ sở rà soát thực tiễn, bảo đảm tính liền kề địa bàn, phù hợp đặc điểm cộng đồng dân cư và yêu cầu quản trị đô thị.
Người dân được thông tin đầy đủ, được tham gia góp ý, giám sát và phản ánh những băn khoăn, kiến nghị chính đáng. Những vấn đề được quan tâm như tên gọi tổ dân phố mới, phạm vi quản lý, nơi sinh hoạt cộng đồng, việc kế thừa các phong trào văn hóa, chế độ đối với người hoạt động không chuyên trách… đều cần được giải thích rõ ràng, minh bạch.
Thực tế cho thấy, trong quá trình sắp xếp có thể xuất hiện những băn khoăn, thậm chí một số thông tin thiếu chính xác hoặc suy diễn phiến diện gây hoang mang dư luận. Vì vậy, công tác tuyên truyền đóng vai trò đặc biệt quan trọng.
Chính quyền phường sẽ phối hợp chặt chẽ với MTTQ, các đoàn thể, bí thư chi bộ, tổ trưởng tổ dân phố để tăng cường đối thoại, lắng nghe, giải đáp kịp thời những vấn đề người dân quan tâm. “Mỗi cán bộ, đảng viên cần phát huy vai trò nêu gương, đi trước trong tuyên truyền, giải thích để người dân hiểu đúng bản chất của việc sắp xếp tổ dân phố. Khi người dân hiểu đúng, đồng thuận cao thì quá trình triển khai sẽ thuận lợi, hiệu quả”, bà Trần Thanh Nga nhấn mạnh.
Sắp xếp tổ dân phố là việc liên quan trực tiếp đến từng khu dân cư, từng hộ gia đình, từng người dân. Vì vậy, quá trình thực hiện càng phải đặt lợi ích của nhân dân lên trên hết. Khi mỗi người dân hiểu đúng, tham gia đúng và giám sát đúng, việc sắp xếp sẽ không còn là một công việc hành chính đơn thuần mà trở thành quá trình củng cố cộng đồng, nâng cao chất lượng quản trị đô thị.
Phường Yên Sở kỳ vọng việc sắp xếp tổ dân phố sẽ góp phần xây dựng một cộng đồng dân cư ổn định, văn minh; đồng thời hình thành bộ máy quản lý cơ sở tinh gọn, hiệu quả, gần dân hơn, sát dân hơn và phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn.